تفاوت LiteSpeed و Nginx؛ کدام وب‌سرور برای سایت شما بهتر است؟

برای اینکه یک سرویس میزبانی بتواند نهایت سرعت و قدرت را داشته باشد، باید از وب سرور قوی‌ای هم برخوردار باشد.

اگر نمی‌دانید در سرویس میزبانی باید دنبال چه نوع وب سرور باشید، در این مقاله تفاوت Litespeed و Nginx، دو وب‌سروری با سهم قابل توجه از بازار را زیر ذره‌بین می‌بریم و آن‌ها را از جنبه‌های مختلف مقایسه می‌کنیم.

اگر احیاناً نیاز به اطلاعات کامل‌تر از هرکدام دارید، شاید بهتر باشد اول این بلاگ‌پست‌ها را بخوانید و بعد به این مقاله برگردید:

• وب سرور LiteSpeed چیست؟ چه مزایا و معایبی دارد؟
• وب‌ سرور Nginx چیست و چگونه کار می‌کند؟

مرور این تعریف برای مقایسه انجین ایکس و لایت اسپید ضروری بود، چون هر دوی آن‌ها وب‌سرور هستند. حالا می‌‌توانیم برویم سراغ بحث اصلی.

مقایسه LiteSpeed و Nginx زیر ذره‌بین لیموهاست

برای درک بهتر تفاوت Litespeed و Nginx لزوماً باید آن‌ها را در زمینه‌های مختلف، به‌صورت جداگانه زیر ذره‌بین مقایسه ببریم؛ به همین خاطر، این قسمت از مقاله را به ۷ بخش تقسیم می‌کنیم و در هرکدام، این دو وب‌سرور در یک زمینۀ به‌خصوص کندوکاو می‌کنیم.

اگر احیاناً وقتتان محدود است، این جدول مقایسه را به‌صورت خیلی خلاصه و کلی انجام می‌دهد:

یک: تفاوت LiteSpeed و Nginx از نظر عملکرد

در مجموع، هر دو طرف این ترازوی مقایسه، عملکرد خوب و قابل دفاعی دارند، ولی خب LiteSpeed کمی بهتر است؛ چون هم منابع کمتری را درگیر می‌کند، هم می‌تواند داده‌ها را با سرعت بیشتری انتقال دهد.

نتایج یک سری تحقیقات معتبر ثابت کرده‌اند که:

سرعت پاسخدهی وب‌سرور LiteSpeed به‌طور کلی 1.55 برابر سرعت پاسخدهی Nginx است؛ تازه وقتی تست‌ها روی صفحات اصلی سایت‌های وردپرسی متمرکز شدند، اختلاف فاحش‌تر و سرعت لایت‌اسپید 10 برابر بیشتر از رقیب خود شد!

البته برخی‌ها معتقدند تفاوت‌ها در این حد نیستند؛ اما خب با این وجود، همه متفق‌القول می‌گویند عملکرد لایت‌اسپید بهتر است؛ مخصوصاً برای سایت‌هایی که محتوای داینامیک دارند.

دو: تفاوت LiteSpeed و Nginx از نظر پشتیبانی سیستم‌عامل‌ها

دیگر تفاوت وب سرور Litespeed و Nginx در زمینۀ پشتیبانی از سیستم‌عامل‌ها است و در اینجا Nginx دست بالاتر را دارد. این وب‌سرور تقریباً با همۀ سیستم‌عامل‌ها سازگاری دارد؛ از انواع توزیع‌های لینوکس گرفته تا macOS و Windows.

در آن طرف، لایت‌اسپید مشخصاً برای محیط‌های لینوکسی طراحی شده است و به‌صورت پیش‌فرض نمی‌تواند با سرورهای ویندوز و macOS کار کند.

در نتیجه، Nginx به‌خاطر انعطاف‌پذیری بیشتری که ارائه می‌کند، گزینۀ بهتری برای ارگان‌هایی است که اکوسیستم IT آن‌ها از سرورهای مختلف با سیستم‌عامل‌های متنوع تشکیل شده است؛ درحالی‌که لایت‌اسپید چنین قابلیتی ندارد!

البته ناگفته نماند که…👇

با اختلاف زیاد، بیشتر سرورها در سراسر دنیا لینوکسی هستند و سهم بازار مایکروسافت و اپل در دنیای سرورها خیلی کمتر است! پس شاید بتوانیم بگوییم این ایراد لایت‌اسپید خیلی هم به چشم نمی‌آید.

سه: تفاوت LiteSpeed و Nginx از نظر هزینه

Nginx متن‌باز است؛ یعنی نسخۀ استاندارد آن به‌صورت کاملاً رایگان عرضه می‌شود و برای استفاده از آن لازم نیست ریالی پول بپردازید؛ فقط آن را روی سرورتان نصب می‌کنید و تمام! هرچند، اگر می‌خواهید از امکانات نسخۀ تجاری این وب‌سرور، یعنی NGINX Plus بهره ببرید، باید دست‌به‌جیب شوید و لایسنس آن را بخرید.

البته کم‌تر پیش می‌آید سایتی نسخۀ تجاری را لازم داشته باشد و معمولاً نسخۀ استاندارد که رایگان است، نیازهای یک سایت و زیرساخت آن را برطرف می‌کند.

📌 برای اینکه بفهمید نسخۀ تجاری چه امکانات بیشتری ارائه می‌کند، مقالۀ «مقایسه NGINX و NGINX Plus؛ کدام وب‌سرور بهتر است؟» را بخوانید.

لایت‌اسپید هم مثل رقیب خود یک نسخۀ رایگان و متن‌باز دارد؛ ولی خب نسخۀ رایگان این وب‌سرور امکانات خیلی کمی دارد و در بیشتر مواقع بهتر است سراغ نسخه‌های پولی آن بروید که قابلیت‌های بیشتری ارائه می‌کنند.

قیمت لایسنس LiteSpeed بسته به نیازهای سایت مشخص می‌شوند؛ طبیعتاً سایت‌های کوچک‌تر می‌توانند با پرداخت هزینه‌های کمتر، لایسنس‌های ساده‌تر را بخرند؛ اما خب سایت‌های بزرگ‌تر، یا هاست‌هایی که میزبان چندین سایت هستند، لزوماً باید سراغ پلن‌های حرفه‌ای‌تر با قیمت بالاتر بروند.

چهار: تفاوت LiteSpeed و Nginx از نظر کشینگ

تفاوت Litespeed و Nginx در مقولۀ کش گرفتن از محتواهای سایت‌ها نسبتاً زیاد است؛ چراکه هرکدام از سازوکارهایی متفاوت برای این کار کمک می‌گیرند. لایت‌اسپید از LSCache استفاده می‌کند که سیستمی درونی و در سطح سرور به حساب می‌آید؛ به بیان ساده‌تر، LSCache یک افزونۀ خارجی نیست و جزو اجزای اصلی این وب‌سرور محسوب می‌شود.

این‌ها اصلی‌ترین قابلیت‌های سیستم کشینگ LiteSpeed هستند:

• Full-page caching
• Objective caching
• Browser caching
• HTTP/2/3 optimization

یکی از نکات مثبت LSCache لایت اسپید این است که با انواع CMSها کاملاً سازگاری دارد؛ مخصوصاً با وردپرس که افزونۀ LiteSpeed Cache Plugin برای سایتهایش توسعه داده شده است.

بنابراین، کش گرفتن از محتواهای سایت‌هایی که با لایت‌اسپید کار می‌کنند، به‌صورت کاملاً خودکار، بدون نیاز به پیکربندی خاصی انجام می‌گیرد؛ همچنین، محتواهای داینامیک هم با این سازوکار به‌شکل بهینه‌تری کش می‌شوند.

در آن طرف ماجرا، Nginx سیستم کشینگ پیش‌فرض داخلی ندارد! این وب‌سرور برای انجام این کار به FastCGI و proxy_cache یا ابزارهای واسطه مثل Redis و Varnish وابسته است.

برای اینکه همه‌چیز درست پیش برود، لزوماً باید سیستم کشینگ را در سطح سرور پیکربندی کنید؛ ضمن اینکه کش گرفتن در سطح CMS هم معمولاً به پلاگین‌های مخصوص نیاز دارد.

پس می‌توانیم بگوییم سازوکار کشینگ وب‌سرور انجین‌ایکس منعطف‌تر است؛ اما خب برای کاربران مبتدی‌تری که دانش فنی کمتری دارند چالش‌برانگیز خواهد بود.

حالا به نظر شما در زمینۀ کشینگ کدام‌ وب‌سرور بهتر است؟ litespeed یا nginx؟ احتمالاً شما هم دست LiteSpeed را به‌عنوان برنده بالا خواهید برد!

پنج: تفاوت LiteSpeed و Nginx از نظر امنیت

LiteSpeed یک ابزار درونی در سطح سرور دارد که برای مقابله با حملات DDoS طراحی شده است؛ همچنین، امکان پشتیبانی از mod_security roles که استفادۀ مجدد از قوانین امنیتی Apache (یک وب‌سرور مشهور دیگر) را بدون نیاز به بازنویسی آن‌ها به وجود می‌آرود، تا حد زیادی خیال کاربران را امنیت حداکثری راحت می‌کند.

علاوه‌بر این‌ها، کاربران می‌توانند از سازوکارهای پیشرفتۀ خارجی که به‌صورت پیش‌فرض در لایت اسپید تعریف نشده‌اند هم کمک بگیرند.

نقطۀ قوت اصلی لایت‌اسپید در مقولۀ امنیت، برای کاربران غیرفنی، دستیابی به سطح امنیتی مناسب، بدون نیاز به دستکاری پیکربندی است.

Nginx ساختار به‌خصوصی دارد و به‌ لطف همین معماری خاص، فضای کمتری به هکرها و مجرمان سایبری برای نفوذ می‌دهد. این وب‌سرور به پایداری خیلی خوب زیر فشار شدید معروف است؛ این یعنی انجین‌ایکس خیلی خوب می‌تواند حملات DoS و DDos را خنثی کند.

با در نظر گرفتن قابلیت‌های تکمیلی و پیشرفتۀ دیگر، مثل محدود کردن آدرس‌های آیپی مشکوک، در صورت پیکربندی و تنظیمات درست، Nginx می‌تواند امنیت خیلی بالا را تضمین کند؛ مخصوصاً اگر در کنار آن از ابزارهای تکمیلی مثل فایروال‌ها هم کمک بگیرید.

شش: تفاوت LiteSpeed و Nginx از نظر کاربردها

با در نظر گرفتن چند تفاوت Litespeed و Nginx که تا اینجا بررسی کردیم، می‌توانیم بگوییم اولی مناسب سایت‌های با محتوای داینامیک (به‌ویژه سایت‌های وردپرسی) است؛ همین‌طور هاست‌های اشتراکی و مدیریت‌شده؛ کلاً هر سایتی که به عملکرد عالی، بدون نیاز به پیکربندی‌های پیچیده نیاز داشته باشد، کارش با لایت‌اسپید راه می‌افتد.

آمار زیر را ببینید تا متوجه شوید چرا می‌گوییم این وب‌سرور گزینۀ ایدئال سایت‌های وردپرسی است:

در مقایسه با Nginx، لایت‌اسپید می‌تواند عملکرد سایت‌های وردپرسی را تا 51 درصد بهتر کند و TTFB آن‌ها را تا 41 درصد کاهش بدهد.

📌 ناگفته نماند که ما هم در هاست وردپرس لیموهاست از لایسنس اورجینال وب‌سرور لایت اسپید استفاده کرد‌ه‌ایم تا سایت‌های وردپرسی نهایت سرعت را تجربه کنند.

حالا احتمالاً می‌پرسید پس Nginx به چه دردی می‌خورد؟!

این وب‌سرور که طبق آمار تقریباً 33 درصد از سایت‌های با بازدید میلیونی در سراسر جهان از آن استفاده می‌کنند، خیلی خوب نیازهای سایت‌های با محتوای استاتیک و پروکسی‌های معکوس (Reverse Proxy) را برطرف می‌کند.

همچنین، هرجایی که ترافیک سنگین باشد و با یک ساختار مقیاس‌پذیر طرف باشیم (مثلاً میکروسرویس‌ها، APIها و وب‌اپ‌های خیلی سنگین)، Nginx انتخاب خیلی خوبی خواهد بود.

یادتان باشد این وب‌سرور انعطاف‌پذیرتر از لایت‌اسپید است و به همین خاطر، هروقت که لازم باشد پیکربندی و تنظیمات را به‌صورت گسترده تغییر دهید، Nginx بهتر از رقیبش عمل می‌کند؛ اما خب همچنان خیلی‌ها به‌خاطر کاربرپسندتر بودن LiteSpeed با آن راحت‌تر خواهند بود.

هفت: تفاوت LiteSpeed و Nginx از نظر سهولت پیکربندی

می‌رسیم به آخرین تفاوت LiteSpeed و Nginx که چندین بار تا اینجا به آن اشاره کردیم. همان‌طور که گفتیم، هر دو متن‌باز هستند و این یعنی دستکاری ساختار آن‌ها ممکن است؛ ولی خب از آنجایی که Nginx با قواعد خاص خودش کار می‌کند، دست کاربران را هم بیشتر باز می‌گذارد.

طراحی لایت‌اسپید به‌گونه‌ای است که کاملاً با آپاچی سازگار باشد؛ این یعنی می‌تواند از قوانین آپاچی در فایل htaccess. استفاده کند. این وب‌سرور با انواع کنترل‌پنل‌های مخصوص سرورهای لینوکسی مثل سی‌پنل و دایرکت ادمین سازگار می‌شود و امکان تغییر در پیکربندی به‌شکلی آسان را به وجود می‌آورد.

Nginx کلاً از فایل htaccess. پشتیبانی نمی‌کند! پیکربندی آن سخت‌تر است و فقط افرادی که دانش فنی کافی دارند می‌توانند این کار را انجام دهند؛ برای هر تغییری هم باید تنظیمات فایل‌های مربوطه را عوض کرده و مجدداً ان‌ها را روی سرور آپلود کنید.

البته که انعطاف‌پذیری بیشتر انجین‌ایکس در خیلی از مواقع یک مزیت مهم به حساب می‌آید، اما در نظر داشته باشید احتمال خطا در تنظیمات هم بالاتر است و در نتیجه، اختلال در عملکرد وب‌سرور محتمل‌تر.

برویم برای جمع‌بندی نهایی.

Nginx بهتر است یا LiteSpeed؟ شما باید بگویید!

در این مقاله دو وب‌سرور مشهور را در ۷ زمینه مقایسه کردیم تا متوجه تفاوت Litespeed و Nginx بشوید؛ همچنین، توضیح دادیم که با در نظر گرفتن مکانیزم عمکلردی و مزایا، هرکدام از آن‌ها برای کاربردهای مشخصی انتخاب بهتری هستند.

بنابراین، امکان اینکه به یک جمع‌بندی کلی برسیم و بگوییم یکی از دیگری بهتر است، عملاً وجود ندارد! اما خب به‌طور کلی، لایت‌اسپید برای آن‌هایی که دانش فنی لازم را ندارند و دنبال وب‌سروری هستند که استفاده از آن راحت‌تر باشد، مناسب‌تر است.

Nginx هم برای دولوپرها و هرکسی که می‌تواند آن‌ را براساس نیازش پیکربندی کند، عالی عمل می‌کند.

امیدواریم اطلاعات این مقاله برایتان مفید بوده باشد؛ اگر همچنان سؤالی در این رابطه دارید، در قسمت نظرات آن را از ما بپرسید.